De sterkste schakel

Iedereen in de wereld is in zes stappen met elkaar verbonden. Zo luidt de theorie van de ‘six degrees of separation.’ Hoeveel stappen zouden er dan zitten tussen een werkloze en zijn eventuele werkgever? Als de wereldbevolking in zes stappen met elkaar verbonden zijn, dan moeten hier 3 of 4 stappen genoeg zijn. In het bedrijfsleven wordt deze netwerktheorie steeds vaker gebruikt om personeel te werven. Het eigen personeel wordt aangemoedigd om in het eigen netwerk een collega te zoeken. Vaak krijgt het personeelslid dat daarin slaagt een bonus of een attentie. Dat is veel goedkoper dan het plaatsen van een advertentie. Bovendien weet het eigen personeel de voor- en nadelen van het eigen bedrijf beter te vertellen dan wie ook.

Bij sociale diensten is zo’n netwerk benadering nog niet gangbaar. Vaak denken medewerkers van de sociale dienst dat hun cliënten geen netwerk hebben. Maar dan begrijpen ze de theorie van de kleine wereld niet. Mensen zijn zo snel met elkaar verbonden omdat ze binnen 1 of 2 stappen een knoop kennen. Iemand die heel veel netwerken aan elkaar verbindt.
Daarom ben ik er voorstander van dat elke werkloze liefst bij het eerste gesprek zijn sterkste schakel uit zijn netwerk meeneemt naar de sociale dienst. Het netwerk van die sterkste schakel kan dan worden gemobiliseerd om iemand aan een baan te helpen. Dat is veel effectiever dan sollicitatiecursussen of ander aanbod uit het trajectencircus. Zo’n sterke schakel weet ook veel beter dan een consulent waar een werkloze aan moet werken voor hij aan de slag kan.
Het is niet makkelijk om als werkloze je sterkste schakel mee te vragen. Er is een angst de ander te belasten en het is ook niet prettig als een vriend zich opeens overal mee gaat bemoeien. Maar het alternatief is nog erger. Ik heb liever dat een vriend die mij kent zich met mij bemoeit en zich om mij bekommert dan een ambtenaar die mij bureaucratisch verwaarloost of op onzinnige trajecten zet.

Pieter Hilhorst is publicist
en programmamaker