Bij ons in ... Oud-West: Fijnhout

Het Fijnhout-theater ligt op enkele stappen van de Jacob van Lennepkade, een fraai en vergeten stukje Amsterdam. Klassieke grachtenpandjes staan hier gebroederlijk naast panden van recentere datum, die echter niet uit de toon vallen. Aan het water kun je even uitrusten op mooie houten bankjes. De zon schijnt en heel even is het lente in de Kinkerbuurt.


Annelien Winters is coördinator en organisator bij Het Fijnhout. Terwijl ze ons rondleidt, vertelt ze dat ze nog maar twee jaar in Amsterdam woont ´Het is echt heel leuk hier. Ik zeg altijd tegen mijn vrienden: Oud-West is het nieuwe centrum.´

Jong, hip en laagdrempelig zijn de sleutelwoorden waarmee dit theater het best getypeerd kan worden. Het Fijnhout is gevestigd in een voormalige houthandel en stoomzagerij, waaraan de naam nog herinnert. De ruime en gezellige foyer fungeert ook als doorlopende expositieruimte voor kunstenaars in de buurt. Af en toe worden er ook feestjes in de foyer gehouden.

Daarnaast biedt Het Fijnhout plaats aan de Spiegelzaal (waar onder andere danscursussen worden gegeven), een kleine en een grote zaal, een medialokaal en een volgepakt kantoortje.

In het medialokaal worden diverse cursussen gegeven. Zo is er een speciaal project voor meisjes tussen de 16 en 21 jaar, die in een leertraject zitten bij jongerenwerkplaatsen als Octra en Level Up. Deze meiden hebben vaak al een kind of zijn zwanger. Het medialokaal is het domein van Oncko Grader. ´Oorspronkelijk ben ik film- en toneelmaker,´ zegt Grader, ´maar ik ben nu eenmaal begiftigd met pedagogische talenten. Het pedagogische stuk is heel zwaar, maar het is iets wat ik toevallig goed kan. Geen zin hebben bestaat niet bij mij. We hebben hier gewoon zin. Als die meiden bijvoorbeeld zeggen dat ze nog niet hebben gegeten, dan gaan we hier eten. Dat is dan gelijk een mooie gelegenheid om het te hebben over hoe je ´s ochtends ontbijt.´ Van de soms onwillige deelneemsters komt uiteindelijk zo´n zeventig procent weer goed terecht. Ze gaan weer naar school of aan het werk.

Het Fijnhout richt zich echter niet uitsluitend op een jonge doelgroep. Voor oudere Amsterdammers en mensen die nog niet goed Nederlands spreken, zijn er computercursussen.

Toch blijft Het Fijnhout in eerste instantie een theater. Een van de doelstellingen is om mensen die nog nooit met toneel in aanraking zijn geweest, daarmee te laten kennismaken. Zo´n zeven keer per jaar wordt in de voormalige houtfabriek alles opzijgezet voor ´De bestorming van het Fijnhouttheater´. Die bestorming dient vooral letterlijk genomen te worden: leerlingen van vmbo-scholen maken in een tijdsbestek van een week een complete voorstelling. Ze nemen dan bezit van alle zalen en zaaltjes van Het Fijnhout en alle aspecten van het theatermaken komen aan bod. De scholieren verzorgen de kostuums, bouwen de decors en leren acteren en dansen. Daarnaast houden ze zich bezig met de techniek en doen ze de public relations. Ze worden daarbij begeleid door professionele theaterdocenten. Al die inspanningen leiden uiteindelijk tot twee of drie voorstellingen die door de leerlingen zelf zijn bedacht. Na afloop krijgen de deelnemers de making of van hun voorstelling op dvd mee naar huis.

´We hebben dan zo´n zestig kinderen over de vloer en soms wel twintig talen. We zijn niet zo van dat hele wazige, dat van ´ik ben een boom´, maar blijven dichtbij de belevingswereld van de jongeren. Naarmate zij zien wat ze aan het doen zijn, groeit hun belangstelling. Dan zie je dat het kwartje bij ze valt. Er komt altijd wel iemand naar boven die goed kan zingen of goed kan acteren. Voor mij is dat een ding: ze hebben hier recht op.´

Winters produceert jaarlijks vier theatervoorstellingen, die helemaal in eigen huis tot stand komen. Zo is ze projectleider van Looz, het jaarlijks wisselende talentenklasje van Het Fijnhout. De jongeren die deel uitmaken van Looz zijn tussen de 18 en 26 jaar en hebben meestal serieuze theaterambities. ´Ieder jaar starten we met een nieuwe groep,´ zegt Winters, ´en elk jaar denk ik weer nee!, ik wil mijn vorige Loozers terug. Maar aan het einde van het seizoen zijn ze weer even leuk als de vorige lichting. En elk jaar denk ik wel weer een paar keer: jij wordt te gek!´