Bij ons in ... De Pijp: De Badcuyp

In het hartje van De Pijp schurkt De Badcuyp tegen de Albert Cuypmarkt aan. Deze muziektheaterzaal annex eetcafé is al even toegankelijk als de overbekende Amsterdamse markt zelf: via een wat detonerende en futuristisch ogende ijzeren constructie aan de monumentale trap kunnen rolstoelgebruikers probleemloos de Bovenzaal bereiken.

De Badcuyp heet niet voor niets Badcuyp. De naam is een samentrekking van de Albert Cuypmarkt en de historische functie van dit pand, dat van oorsprong een badhuis was. Dit badhuis werd in 1931 gebouwd om in een belangrijke behoefte te voorzien van de buurt. In De Pijp waren van oudsher de huizen klein en vaak niet voorzien van een douche- of badruimte. Een badhuis was dus zeker geen overbodige luxe. Jannekee Jansen op de Haar is directeur van Stichting De Badcuyp: ´Hiernaast was nog een ander badhuis gevestigd, maar dan voor kinderen. Jongens en meisjes, keurig van elkaar gescheiden in kleedruimtes. Die werden dan al bibberend even onder de douches gejaagd.´ Naar verluidt was een van die jongetjes André Hazes.

Het gebouw heeft tot 1984 gefunctioneerd als badhuis. Sinds 1994 heeft het zijn huidige bestemming en naam gekregen. Oorspronkelijk bood het gebouw onderdak aan alle denkbare theaterdisciplines, maar sinds vier jaar richt de Badcuyp zich geheel op muziek.

Op deze maandag is het opvallend rustig in het eetcafé. Dat is niet zo vreemd, want het is de enige dag in de week dat De Badcuyp zijn deuren gesloten houdt. Er wordt opgeruimd, schoongemaakt en luidruchtig geklust door wat medewerkers, die voor een groot deel vrijwilliger zijn. Het intiem ogende eetcafé op de begane grond heeft een bar, een klein podium en een balkongedeelte met behaaglijke zithoekjes. Het doet allemaal veel warmer aan dan de nieuwe naam ´Zuidpool´ doet vermoeden. De bovenzaal met plaats voor zo´n zestig stoelen heet ´Noordpool´. De benamingen staan voor het avontuurlijke karakter van de muzikale ontdekkingsreis die in De
Badcuyp te maken is.

Jannekee Jansen Op de Haar: ´We richten ons op muzikale vernieuwing die voortkomt uit verschillende muziekstijlen en uit verschillende culturen. Bijvoorbeeld studenten van het conservatorium. Beginnende musici dus. Daarnaast komen hier ook ervaren en meer bekende musici. Zo treedt de New Cool Collective hier wel eens op. Dat is een hele swingende band die het al helemaal gemaakt heeft. Maar we hebben ook bijvoorbeeld jazzmuzikanten die buiten hun band om hun eigen ding willen doen. Bij ons kunnen ze dan uitzoeken welke liedjes aanspreken bij het publiek en muzikaal experimenteren.´

De Badcuyp organiseert zo´n tien optredens per week. Zes avonden per week en op zondagmiddag. Het komt regelmatig voor dat er op beide podia iets gebeurt.

De programmering van De Badcuyp is zeer divers, maar volgens een vertrouwd stramien.
De bovenzaal wordt ook wel eens verhuurd aan particulieren: van studentenfeestjes tot bruiloften. Sinds kort mag De Badcuyp zich offi cieel ´huis der gemeente´ noemen, zodat er nu behalve gefeest ook voor de wet getrouwd kan worden.

De Badcuyp heeft ook een maatschappelijke functie. Medewerkers volgen bijvoorbeeld een leerwerktraject, soms vanuit de Dienst Werk en Inkomen (DWI) of re-integratiebedrijf Pantar. Vaste medewerkers van De Badcuyp worden ondersteund door mensen met een participatiebaan of leerlingen van het ROC, die er een stageplek hebben. In totaal biedt De Badcuyp werk aan zo´n zestig mensen, voor een groot deel vrijwilligers.

Directeur Jansen op de Haar is vooral trots op de ongedwongen sfeer in het voormalige badhuis: ´De salsaavonden op woensdag zijn populair bij vrouwen, omdat ze hier kunnen uitgaan zonder te worden lastiggevallen. Een echt deurbeleid is niet nodig. Eigenlijk houd ik ook niet zo van die kleerkasten voor de deur.´

• De Badcuyp, Eerste Sweelinckstraat 10,