BIJ ONS IN... Oost-Watergraafsmeer

Het Pleintheater ligt een beetje verzonken op het Sajetplein, vlakbij het Oosterpark in Amsterdam Oost-Watergraafsmeer. Dit theater is vijfentwintig jaar geleden ontstaan door de kraak van een busstation, drie straten verderop.

In het begin was het bij het Pleintheater, volgens directeur Emiel Koning, ´een anarchistisch zooitje waar alles kon en mocht´. De krakers waren buurtbewoners die iets met kunst en cultuur wilden doen voor de buurt: ´Maakte niet echt uit wat´. Maar toen de groep eenmaal verhuisde naar de voormalige Amstel brouwerij - waar het Pleintheater nu nog zit - werd het geheel wat gestructureerder en wilde men echt een theater. Zo gezegd zo gedaan, het theater kwam er, met een zaal én een kleedkamer.

Slechts wat ronde muren in de binnenkamers van het theater verwijzen nog naar de oorspronkelijke functie van het gebouw. Koning: ´Later hebben we er ook de horeca bij genomen zodat we op een bepaald moment een theater met foyer en met die gekke keuken middenin het gebouw hadden. In 1993 begon dit theater met de theaterdiners. Die zijn onder andere opgezet met de jongeren die via het Jeugdwerk Garantieplan hier werkten. Toen ik hier kwam in 1995 werd er van alles gedaan. Er werkten ontzettend veel vrijwilligers, veel meer dan nu. En er was een veel breder soort activiteiten.

Elke vrijwilliger had zijn eigen inbreng. Het was een organisch geheel. Men programmeerde niet met een vooropgesteld plan, maar wat de vaardigheden, kennis en liefhebberijen van de vrijwilligers waren, dat werd gebruikt. Alles kon eigenlijk. En dat was dan ook, volgens Koning, het leuke ervan. Uiteindelijk zijn er vaste krachten gekomen die in het Pleintheater met een gesubsidieerde baan werkten. Onder druk van huurverhogingen en politieke klimaatsveranderingen moest alles strakker en gestructureerder.

Koning: ´Wat een enorme verandering teweeg heeft gebracht is het feit dat die hele gesubsidieerde arbeid om zeep is geholpen. We hadden hier een fantastisch team dat enorm veel kennis en motivatie in huis had. Nou, die moesten allemaal uitstromen. Dat was een enorme klap voor dit theater. Het werk moest herverdeeld worden en dat was een moeilijk proces. Er werken nu, naast een aantal vaste medewerkers, zo´n 50 à 60 vrijwilligers. Maar het gaat goed.´

Wat al meer dan tien jaar heel belangrijk is in het Pleintheater - én voor de kinderen en hun ouders uit de buurt - zijn de jeugdtheaterprogramma´s voor de leeftijdsgroep van vier tot acht jaar. Maar er zijn ook voorstellingen voor peuters (2+). Deze jeugdvoorstellingen zijn er elke woensdagmiddag en soms op zondagochtend.

´De tweede poot waarop dit theater leunt is de muziekprogrammering´, zegt Koning. ´Een van de speerpunten van ons binnen de muziek is dat hier veel close harmony groepen optreden. Verder doen wij veel aan allerlei soorten muziek die een theatrale kant in zich heeft. Dus geen dames en heren die strak in het gelid muziek brengen, er moet een act bij. Theatrale muziek dus.´

De derde belangrijke specialiteit van het Pleintheater is cabaret. Er zijn complete cabaretvoorstellingen en er is één à twee maal per maand een springplank- of dubbelcabaret voorstelling. Daarbij doen twee beginnende cabaretiers - die nog geen avondvullend programma hebben - ieder apart, een showonderdeel of een korte show op één avond. ´Als de cabaretiers eenmaal zijn doorgedrongen tot de grotere podia dan komen ze hier niet meer terug, maar dan hebben wij ons werk goed gedaan´, zegt Koning.

En tenslotte worden er regelmatig theatervoorstellingen van jonge, beginnende theatermakers geprogrammeerd. Want toneel is dit theater ook niet vreemd. Al zijn dat meestal amateurtoneelgroepen die al jaren gebruik maken van de zaal, zoals bijvoorbeeld theatergroep O. En als op voorstellingsavonden het café geopend is, kan de bezoeker voor een zachte prijs een avondmaal nuttigen, en genieten van de maandelijks wisselende expositie in de foyer. Al met al een totaalpakket voor een meestal luchtige, vrolijke avond. Of middag als je een kleuter bent.

• Meer informatie, 020-665 45 68