Picasso: baanbrekend avantgarde kunstenaar

De tentoonstelling ‘Picasso in Parijs, 1900-1907’ in het Van Gogh Museum toont aan de hand van maar liefst zeventig schilderijen hoe Pablo Ruiz y Picasso (1881-1973) in deze korte tijd uitgroeide van onbekende jonge kunstenaar tot een van de pioniers van de  avant-garde.

,,Het idee om iets met de jonge Picasso te doen bestond al langere tijd”, zegt Nienke Bakker, conservator van het Van Gogh Museum.  ,,Onze gastconservator Marilyn McCully heeft de schilderijen geselecteerd en de catalogus geschreven.”
Vier artistieke periodes in het werk van Picasso staan centraal in deze tentoonstelling. In de eerste wanneer Picasso in 1900 vanuit Barcelona naar Parijs verhuist, gaat er een wereld voor hem open als hij de schilderijen van tijdgenoten   als Toulouse-Lautrec, Cezanne en Van Gogh ziet.
In de tweede, ‘blauwe’ periode verandert Picasso zijn stijl: hij omarmt het symbolisme en maakt vooral portretten van arme mensen en bezocht gevangenissen om de gedetineerden te schilderen. Dit zijn melancholieke, droefgeestige werken. In de derde, ‘roze’ periode duiken vooral circusartiesten in zijn schilderijen op.
Via de beeldhouwer Paco Durrio vindt Picasso een atelierruimte in het hart van Montmartre. Daar komt hij in contact met schrijvers en dichters uit zijn tijd zoals Max Jacob en Guillaume Apollinaire   en identificeert zich met hen en andere bohemiens, die net als hij buiten de burgermaatschappij staan. In de vierde en laatste periode wordt Picasso’s atelier een ontmoetingsplaats voor kunstenaars, dichters, verzamelaars en kunsthandelaars, die zich voelen aangetrokken tot de dynamische en excentrieke Picasso. Conservator Nienke Bakker: ,,In deze periode maakt hij zijn beroemde zelfportret en toont zijn zelfvertrouwen: ‘Dit ben ik, ik ga het maken!’”
In zijn Parijse jaren maakt hij een klein Hollands uitstapje. De Nederlandse journalist en conferencier Tom Schilperoort (1882-1930) nodigt hem in het voorjaar van 1905 uit om samen naar Schoorl te gaan. Picasso, klein van stuk, raakt onder de indruk van de volheid en robuustheid van de rijzige Hollandse vrouwen.

Arjan van Oorsouw